మోదీ, అమిత్ షా, జ్ఞానేష్ కుమార్ గ‌ద్దె దిగాల్సిందే

న్యూఢిల్లీ : ఓటు చోరీపై ఇండియా కూట‌మి ఆధ్వ‌ర్యంలో జ‌రిగిన ఛ‌లో ఢిల్లీ కార్య‌క్ర‌మం ఎవ‌రూ ఊహించ‌ని రీతిలో విజ‌య‌వంత‌మైంది. రాంలీలా మైదానం 10 ల‌క్ష‌ల మందితో నిండి పోయింది. ఈ సంద‌ర్బంగా అశేష ప్ర‌జానీకాన్ని ఉద్దేశించి కీల‌క ప్ర‌సంగం చేశారు కాంగ్రెస్ అగ్ర నేత రాహుల్ గాంధీ. ఇదిలా ఉండ‌గా ఇప్పుడు దేశ వ్యాప్తంగా రాహుల్ గాంధీ అందివ‌చ్చిన నాయ‌కుడిగా గుర్తించ‌క త‌ప్ప‌డం లేదు. దశాబ్దానికి పైగా నరేంద్ర మోడీ రాజకీయ యంత్రాంగం రాహుల్ గాంధీని ఒక జాతీయ వ్యంగ్య చిత్రంగా మార్చడానికి అపారమైన వనరులను వెచ్చించింది. ఈ రోజు, వారు అపహాస్యం చేయడానికి ప్రయత్నించిన ఆ వ్యక్తే దేశ ప్రతిపక్ష రాజకీయాలలో ఒక కేంద్ర వ్యక్తిగా ఎదుగుతున్నారు. రామ్‌లీలా మైదాన్ ర్యాలీ ఆ రాజకీయ పరివర్తనకు మరో స్పష్టమైన సూచన. ఇది యాదృచ్ఛికంగా జరిగిన రాజకీయ పరిణామం కాదు, లేదా ప్రచార హోరు లేదా కృత్రిమ నాయకత్వం ఫలితం కూడా కాదు. ఇది పకడ్బందీ ప్రణాళిక, క్రమబద్ధమైన రాజకీయ కృషి, అసాధారణమైన పట్టుదల, బెదిరింపులకు లొంగకుండా అధికారాన్ని ఎదుర్కొనే సంకల్పం ఫలితం.దశాబ్దానికి పైగా, అపారమైన ఆర్థిక వనరులు , డిజిటల్ ట్రోల్స్ సైన్యం మద్దతుతో బీజేపీ ప్రచార యంత్రాంగం ఒకే ఒక రాజకీయ ప్రాజెక్టులో భారీగా పెట్టుబడి పెట్టింది. రాహుల్ గాంధీని ‘పప్పు’ అనే వ్యంగ్య చిత్రంగా మార్చడం చూశాం. ఇది పథకం ప్రకారం చేసిన రాజకీయ వ్యక్తిత్వ హనన ప్రచారం త‌ప్ప మ‌రోటి కాదు.

రాహుల్ గాంధీ ప్రసంగాలను ఎంపిక చేసి సవరించారు, త‌న వాదనలను ఉద్దేశ పూర్వకంగా వక్రీకరించారు,జోక్యాలను అపహాస్యం చేశారు . ప్రజా ప్రతిష్టను నిరంతర అవమానాలకు గురిచేశారు. రాహుల్ గాంధీ రాజకీయాలపై చర్చించడం లక్ష్యం కాదు, ఆయన రాజకీయాలు ప్రజల్లోకి చేరకముందే ఆయన విశ్వసనీయతను దెబ్బ తీయడమే అసలు లక్ష్యం. మోదీ ప్రభుత్వం శాశ్వతంగా అపఖ్యాతి పాలైన ప్రతిపక్ష నాయకుడిని కోరుకుంది. కానీ, దానికి బదులుగా, కల్పిత ప్రచార నియమాలను పాటించడానికి నిరాకరించిన ఒక బలమైన రాజకీయ సవాలుదారుడు క్రమంగా ఆవిర్భవించడాన్ని చూసింది.రాహుల్ గాంధీ ఆ రాజకీయ అగ్నిపరీక్షను విజయవంతంగా ఎదుర్కొన్నారు. ఆయన చేపట్టిన భారత్ జోడో యాత్రలు, సామాన్య పౌరులతో ఆయన మమేకమవడం, రాజ్యాంగ ప్రజాస్వామ్యం, సామాజిక న్యాయం, ఆర్థిక అసమానతలు, సంస్థాగత జవాబుదారీతనం వంటి అంశాలపై ఆయన నిరంతరంగా జోక్యం చేసుకోవడం వంటివి ఉన్నాయి. త‌న‌ రాజకీయాలకు దేశవ్యాప్తంగా విస్తృత ప్రాబల్యాన్ని అందించాయి. మీమ్స్, టెలివిజన్ నాటకాలు, సోషల్ మీడియాలో సమన్వయంతో చేసే దూషణలతో రాజకీయ విశ్వసనీయతను శాశ్వతంగా దెబ్బ తీయలేమని ఆయన నిరూపించారు.

ఇందులోని వైరుధ్యం అసాధారణమైనది. బీజేపీ ఆయనను ఎంతగా అపహాస్యం చేయడానికి ప్రయత్నిస్తే, రాహుల్ గాంధీ అంతగా అసమానతలు, బహిష్కరణ, రాజ్యాంగ హక్కులు, అధికార కేంద్రీకరణ వంటి అంశాల చుట్టూ తన రాజకీయ పదజాలాన్ని నిర్మించు కోవడానికి పట్టుబట్టారు. ‘పప్పు ప్రాజెక్ట్’ ఇప్పుడు తన మితిమీరిన చర్యల పర్యవసానాలను ఎదుర్కొంటోంది. ఒక వ్యంగ్య చిత్రం రాజకీయ సూచనగా మారుతోంది. అతని విశ్వసనీయతను చెరిపి వేయాలని ప్రయత్నించిన ప్రచారం దాని రాజకీయ ప్రభావాన్ని కోల్పోతోంది .లౌకిక ప్రతిపక్షంలో మారుతున్న గతిశీలత కూడా అంతే ముఖ్యమైనది. బీజేపీ, సంఘ్ పరివార్ విసిరిన సవాలు తీవ్రతను అర్థం చేసుకున్న రాజకీయ కూటములు, రాహుల్ గాంధీ నాయకత్వ ప్రాముఖ్యతను, ఒక సమగ్ర జాతీయ ప్రతిపక్షం ఆవశ్యకతను అంతకంతకూ గుర్తిస్తున్నాయి. అయితే, దీనికి ఒక స్పష్టమైన మినహాయింపు ఉంది: అదే ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ. ప్రతిపక్ష రాజకీయాల్లో సాధారణంగా వాడే దౌత్యపరమైన భాష అనుమతించే దానికంటే, దాని రాజకీయ ప్రవర్తన చాలా ఎక్కువ పరిశీలనకు అర్హమైనది. ప్రతిపక్ష ఐక్యత అనే ఉన్నత ఆవశ్యకత కంటే తమ సంకుచిత సంస్థాగత, ఎన్నికల ప్రయోజనాలకే పదేపదే ప్రాధాన్యతనిచ్చే వ్యూహాన్ని అనుసరిస్తూ, ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ నిరవధికంగా బీజేపీ వ్యతిరేక రాజకీయాల ముసుగును ధరించలేదు. రాజకీయంగా సౌకర్యవంతంగా ఉన్నప్పుడు సంఘీభావాన్ని కోరుతూ, తమ సొంత ఆశయాలు ప్రమాదంలో పడినప్పుడు సామూహిక అవగాహనను దెబ్బతీయలేదు.

బీజేపీని వ్యతిరేకించడానికీ, దానికి ఒక విశ్వసనీయమైన ప్రత్యామ్నాయాన్ని నిర్మించడంలో సహాయ పడటానికీ మధ్య ప్రాథమిక వ్యత్యాసం ఉంది. ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ రాజకీయాలు ఆ వైరుధ్యాన్ని అంతకంతకూ బయట పెడుతున్నాయి. రాజ్యాంగ ప్రజాస్వామ్యానికి రాజకీయ పరిపక్వత, సైద్ధాంతిక స్పష్టత, సామూహిక ప్రతిఘటన అవసరమైన తరుణంలో, రాజకీయ పైచేయి సాధించడం, ప్రత్యేక ప్రతిపక్ష గుర్తింపును పెంచుకోవడం వంటివి బీజేపీని సవాలు చేస్తున్న శక్తులను విచ్ఛిన్నం చేయడానికి మాత్రమే ఉపయోగపడతాయి. సంఘ్ పరివార్‌పై పోరాటం అనేది, పోటీపడే రాజకీయ అహంకారాలకు వేదికగా మారడానికి వీలులేనంత తీవ్రమైన పరిణామాలతో కూడుకున్నది. తమ పార్టీ తక్షణ రాజకీయ లెక్కలను దేశ విస్తృత ప్రజాస్వామ్య ప్రయోజనాలతో గందరగోళపరిచే వారి పట్ల చరిత్ర అంత ఉదారంగా ఉండదు .బీజేపీ ప్రచార దాడిని రాహుల్ గాంధీ తట్టుకోగలరా లేదా అన్నది ఈనాటి ప్రధాన ప్రశ్న కాదు. ఆయన ఇప్పటికే ఆ స్థైర్యాన్ని ప్రదర్శించారు. ఇప్పుడున్న పెద్ద ప్రశ్న ఏమిటంటే, భారతదేశంలోని లౌకిక, ప్రజాస్వామ్య శక్తులు ఈ కొత్తగా ఆవిర్భవిస్తున్న రాజకీయ ఏకీకరణను ఒక నిరంతర జాతీయ ఉద్యమంగా మార్చగలరా లేదా అన్నది. రామ్‌లీలా మైదాన్ ముఖ్యమైనది, ఎందుకంటే అది కేవలం ఒక వ్యక్తిగత ర్యాలీకి లేదా ఒక నిర్దిష్ట రాజకీయ సమీకరణకు మించిన ఒక పెద్ద విషయాన్ని సూచిస్తుంది. అది ఒక గుర్తించదగిన కేంద్రం, ఒక విస్తృత ప్రజాస్వామ్య లక్ష్యం, బీజేపీ రాజకీయ ఆధిపత్యాన్ని సవాలు చేసే సంసిద్ధతతో కూడిన నూతన ప్రతిపక్ష రాజకీయాల అవకాశాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.

రాహుల్ గాంధీని ఒక రాజకీయ హాస్యాస్పద వ్యక్తిగా మార్చడానికి నరేంద్ర మోదీ సంవత్సరాల తరబడి ప్రయత్నించారు. ఆ ప్రచారం చివరికి సమకాలీన భారత రాజకీయాలలో అత్యంత ఖరీదైన తప్పుడు అంచనాలలో ఒకటిగా గుర్తుండి పోవచ్చు. వారు తుడిచి వేయాలని ప్రయత్నించిన వ్యక్తి అదృశ్యం కావడానికి నిరాకరించారు. వారు ఎగతాళి చేయడానికి ప్రయత్నించిన నాయకుడు ఇప్పుడు జాతీయ రాజకీయ చర్చకు కేంద్ర బిందువుగా ఉన్నారు. ఎదురు లేనిదిగా ఉంటుందని వారు భావించిన రాజకీయాలు నిరంతర ప్రజాస్వామ్య సవాలును ఎదుర్కొంటున్నాయి .ప్రచారానికి పరిమితులు ఉంటాయి. పట్టుదలకు రాజకీయ పరిణామాలు ఉంటాయి. ప్రజాస్వామ్యానికి జ్ఞాపకశక్తి ఉంటుందని గుర్తించ‌క త‌ప్ప‌దు.